niedziela, 2 kwietnia 2017

Dalineum, czyli Salvador Dali w Poznaniu (post_88)


Dalineum to nowa inicjatywa kulturalna w Poznaniu. Prywatny  i indywidualny zbiór prac współczesnych artystów udostępniany dla publiczności przez gruzińskiego kolekcjonera Aleksandre Kesauri i właściciela spółki ArtExpo International. Wspólnie z synem Wasilijem organizuje na terenie państw Europy Wschodniej, m.in. na Litwie, w Słowacji czy na Węgrzech wystawy dzieł sztuki, także przy kooperacji z państwowymi muzeami czy galeriami http://artexpo-international.com/
Kolekcja powstawała na przestrzeni ośmiu lat i zgromadziła prace takich malarzy jak Salvador Dali, Rene Magritte, Edgar Degas czy Marc Chagall.
W Poznaniu prezentowane są przede wszystkim ksylografie i litografie Salvadora Dali oraz bardzo wiele różnorodnym przedmiotów powszechnego użytku. Te ostatnie mniej mnie interesują, choć przyznam, że udowadniają wszechstronne zainteresowania hiszpańskiego artysty, intuicyjnie wyczuwającego nadchodzące czasy kultury masowej.
 
                                            Piekło. Pieśń 3: Charon i pereplyvanie Acheronu
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Rozczaruje się jednak ten, kto myśli, że zobaczy w Dalineum obrazy czy duże formy tego wybitnego surrealisty. Takich dzieł tam nie ma, ale doświadczy wyjątkowego talentu ujawniającego się w małych formach graficznych, rysunkowych czy malarskich. Pisałam już wcześniej o wystawie dzieł Dalego, jaką miałam szczęście zobaczyć w Complesso del Vittoriano w Rzymie. Rzymska ekspozycja uświadomiła mi niezwykłe umiejętności rysunkowe, doskonałą technikę oraz niewyobrażalną precyzję i szczegółowość. Wspominałam już o moich wrażeniach z podziwiania jego ilustracji do " Don Kichota". Byłam nimi oszołomiona. Dlatego też z ogromnym zainteresowaniem i podekscytowaniem odwiedziłam poznańskie Dalineum gromadzące około 400 prac.

                                                                       Piekło. Pieśń4: Limbo
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Dlaczego Aleksandre Kesauri wybrał Poznań na miasto, w którym chciał podzielić się swoją kolekcją? Oprócz wielkiej sympatii do Polski i Polaków na początku nie zakładał wyboru konkretnego miasta. Brał pod uwagę Warszawę, Wrocław czy Kraków. Wystawę jednak pokazuje w Poznaniu, przy ul.Wielkiej usytuowanej w pobliżu słynnego i urokliwego Starego Rynku. I ten wybór powinien poznaniaków bardzo cieszyć. Mnie cieszy niezmiernie.

                                                                         Piekło. Pieśń 5: Minos
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Wśród bardzo wielu ksylografii prezentuję wybrane z serii "Boska Komedia" nawiązujące do fascynującego od wieków tekstu Dantego, w którym autor pokazuje swoją wędrówkę po światach, stanowiących alegorię ludzkiej egzystencji. Jak pamiętacie utwór złożony jest z trzech części : "Piekła",  "Raju" i "Czyścia" i tej kompozycji odpowiada cykl ilustracji Salvadora Dali. Nie dziwię się szczególnemu zainteresowaniu poematem Dantego. Dla artysty o tak wyostrzonej i bogatej wyobraźni "Boska Komedia" to temat wymarzony. Układ pieśni w poszczególnych częściach stanowi malarskie fascynacje dla hiszpańskiego surrealisty. 
Cykl, który zrobił na mnie wyjątkowe wrażenie,  to "Piekło". Jak brzmi sentencja widniejąca nad bramą do piekła? Przypomnę ją -  "Lasciate ogni speranza, voi ch'entrate - Porzućcie wszelką nadzieję, wy, którzy wchodzicie". Salvador Dali w swoich interpretacjach nie daje żadnej nadziei. Ci, grzesznicy, którzy trafiają do kolejnych czeluści i kręgów piekielnych, zostają pozbawieni wiary w powrót do innego świata.
Powyżej ilustracja kręgu dusz ludzkich nie mogących zapanować nad swoimi zmysłami.

                                                                      Piekło. Pieśń 6: Cerber
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Cerber pilnuje tych, którzy nie znali za życia umiarkowania w jedzeniu i piciu,

                                                              Piekło. Pieśń 7: Chciwy i rozrzutny
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

To już krąg piekielny, zdecydowanie niższy. Tu trafiają dusze ludzi grzeszących wobec bliźnich, siebie samych i przeciw Bogu, naturze czy sztuce. Postać trzymająca uginający ludzkie ciało głaz jest przytłaczająca. To brzemię ludzkie. Skąpcy i rozrzutnicy  symbolizują gniew.

                                                                    Piekło. Pieśń 10: Heretycy
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963
Dusze heretyków umiejscowione są w płonących grobach. U Salvadora Dali płoną szaty tych potępieńców.
                                                                Piekło. Pieśń 13: Las samobójców
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Samobójcy zamienieni w drzewa kłębią się w ponurym i przygnębiającym lesie. Szarpią ich okrutne harpie. Nie ma dla nich nadziei. To już krąg piekielny niższy.

                                                                     Piekło. Pieśń 17: Lichwiarzy
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963
Lichwiarze znajdują się w kegu bluźnierców ściskanych przez dwie płonące dłonie. Stąd nie ma wyjścia. To piekielny krąg.

                                                                          Piekło. Pieśń 18: Oszuści
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Dante umieszcza oszustów w Złych Dołach strzeżonych przez potwora Geriona. Dali zasklepia ich, a właściwie ich szczątki w błękitnej skale.

                                                                      Piekło. Pieśń 19: Simonisty
Ksylografia z serii "Boska Komedia" ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Także symonici, czyli grzesznicy za życia handlujący godnościami i urzędami kościelnymi, sakramentami czy dobrami duchowymi umieszczeni są w dolnym kręgu piekła. Wstrząsająca ilustracja przedstawiająca klęczącą kobietę przed maszkarą symbolizującą symonitów. Z pewnością wyprasza o kupno jakiś sakramentów. łudzi się, że łaski są możliwe do zdobycia za pieniądze.

                                                         Piekło. Pieśń 20: Wróżbici i magowie
Ksylografia z serii "Boska Komedia" ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

                                                              Piekło. Pieśń 27: Fałszywi doradcy
Ksylografia z serii "Boska Komedia" ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Postać fałszywego doradcy przytłacza i odstręcza. Wyjątkowo brutalna i ohydna. Tak widzi tego grzesznika Salvador Dali. Przydługawy, trupiozielony język symbolizuje kłamstwo, złe intencje, fałsz.

                                                                        Piekło. Pieśń 25: Centaury
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

                                                                        Piekło. Pieśń 24: Złodzieje
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

W kręgu ósmym odnajdujemy także złodziei w interpretacji Savadora Dali oplecionych ciałem węża kusiciela.
                                                                    Piekło. Pieśń 22: Kłamcy
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

                                                            Piekło. Pieśń 32: Zdrajcy Ojczyzny
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

To już krąg IX. Schodzimy jeszcze niżej w piekielne czeluście. Strzeżona przez Gigantów studnia. W jej drugiej strefie znajdziemy zdrajców ojczyzny przez Dalego ukazanych w postaci bez twarzy w płonącej sukni. Chcąc nie chcąc, wizerunek zdrajcy przypomina mi postaci z filmu "Władca pierścieni". Autorzy filmy inspirowali się niewątpliwie postaciami stworzonymi przez hiszpańskiego artystę. Mnie fascynuje tutaj lekkość kreski i kolorystyka, to intrygujące przejście barw.
                                                                       Piekło. Pieśń 31: Giganci
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Salvador Dali nie pominął w swych artystycznych wizjach postaci Gigantów, mocnych, umięśnionych z wielobarwną grzywą.

                                                 Piekło. Pieśń 30: Mężczyźni którzy zjadają się nawzajem
Ksylografia z serii "Boska Komedia ( 1950-59) Edycja limitowana 1725/4765 Les Heures Claires, Paryż Francja 1959-1963

Na końcu pokazuję ksylografię, której nie sposób zapomnieć. Zjadający się mężczyźni, a właściwie tylko ich twarze, czy raczej to, co z nich zostało. Zazdrość, zawiść, nienawiść - wszystko razem. Wspaniała technika artysty, miękkość opadłej skóry, drobiazgowość, szczegółowość i stonowana kolorystyka oraz charakterystyczna perspektywa przestrzeni w tle rozgrywającej się sceny. Chce się powiedzieć - to esencja surrealisty.
Wiele ekspresji i emocji. To niewątpliwie jedna z ciekawszych prac na tej wystawie.

Czy zainteresowałam Was wystawą? Mam nadzieję, że tak. 
Salvador Dali i jego sztuka mają wiele wymiarów. W Dalineum znajdziecie jeden z nich. Każdy kontakt z dziełami tego doskonałego artysty jest wydarzeniem i te przeżycia odnajdziecie na poznańskiej ekspozycji.
Czekam na kolejne wystawy organizowane przez Akeksandre Kesauri, z którym bardzo milo było parozmawiać o obrazach, malarstwie i malarzach.




Brak komentarzy:

Prześlij komentarz